Kotizatutako urteak: nola eragiten duten erretiro-pentsioan

Erretiroa planifikatzerakoan, galdera ohikoenetako bat da zenbat kobratuko den lan-bizitza amaitzeko unea iristen denean. Erantzuna hainbat faktoreren araberakoa da, baina kotizatutako urteek bereziki garrantzitsua den zeregina dute.

Kotizatutako denbora beharrezkoa da kontribuziopeko pentsioa eskuratzeko, baina, beste elementu batzuekin batera, oinarri arautzaileari aplikatzen zaion ehunekoa ere zehazten du, eta, horrenbestez, pentsioaren zenbatekoa kalkulatzeko balio du. Sistema horrek nola funtzionatzen duen jakiteak etorkizuneko prestazioa zeren araberakoa den hobeto ulertzen laguntzen du.

Zenbat urte kotizatu behar dira pentsioa jasotzeko eskubidea izateko?

Erretiro-kontribuziopeko pentsioa eskuratzeko, gutxienez 15 urtez kotizatu behar izan da Gizarte Segurantzan, betiere araudiak ezarritako gainerako baldintzak betetzen badira. Gainera, bi urte gutxienez pentsioa jasotzeko eskubidea sortzen den unea baino lehenagoko 15 urteetan egon behar dute kotizatuta.

15 urte horiek gutxieneko kotizazio-aldia osatzen dute, baina horrek ez du esan nahi denbora horretan kotizatu duten pertsona guztiek pentsio bera jasoko dutenik.

Izan ere, kotizatutako urteek, beste elementu batzuekin batera, oinarri arautzaileari aplikatzen zaion ehunekoa zehazten dute.

Kotizatutako urte gehiago, oinarri arautzailearen ehuneko handiagoa

Pentsioaren zenbatekoa oinarri arautzaileari ehuneko bat aplikatuta kalkulatzen da, eta ehuneko hori kotizatutako urte kopuruaren araberakoa da. 15 urte kotizatuta, oinarri arautzailearen % 50etik abiatzen da, eta kotizazio-aldia handitu ahala, aplikatu beharreko ehunekoa ere handitzen da.

2027tik aurrera, behin betiko eskalak ezartzen duenez, 15 urtez kotizatuta oinarri arautzailearen % 50etik abiatuta, ehunekoa pixkanaka handitzen da kotizatutako hilabete gehigarrien arabera, 37 kotizazio-urterekin % 100era iritsi arte.

Horrek esan nahi du kotizazio-oinarri antzekoak dituzten bi pertsonek pentsio desberdinak izan ditzaketela, haien kotizazio-ibilbidea bera izan ez bada.

Gehiago kotizatzeak beti esan nahi du gehiago kobratzea?

Kotizatutako urteak garrantzitsuak dira, baina ez dira pentsioaren zenbatekoa zehazten duen elementu bakarra.

Lan-ibilbideari dagozkion kotizazio-oinarriak ere hartu behar dira kontuan, oinarri arautzailearen kalkuluan parte hartzen baitute. Horrez gain, erretiroa hartzeko adinak eta kasu bakoitzaren egoera zehatzek ere eragina izan dezakete azken zenbatekoan.

Horregatik, ez da nahikoa zenbat urte kotizatu diren jakitea. Etorkizuneko pentsioaren gutxi gorabeherako ideia izateko, lan-ibilbide osoa hartu behar da kontuan.

Kotizazio-hutsuneek ere garrantzia izan dezakete

Lan-ibilbide guztiak ez dira linealak. Langabezia-aldiek, lan-jardueraren etenek, enplegu-aldaketek edo jarduerarik gabeko aldiek kotizaziorik gabeko aldiak egotea eragin dezakete.

Egoera horiek ondorioak izan ditzakete etorkizuneko pentsioan, batez ere oinarri arautzailea kalkulatzeko kontuan hartzen diren aldietan eragina badute.

Horregatik, aldizka lan-bizitza berrikusteak erregistratutako kotizazio-aldiak zuzenak direla egiaztatzeko eta metatutako lan-ibilbidearen ikuspegi argiagoa izateko aukera ematen du.

Kotizatutako urteek erretiro-adinean ere eragiten dute

Kotizatutako aldiak ez du pentsioaren kalkuluan soilik eragiten. Ohiko erretiro-adina ere zehaztu dezake.

2027tik aurrera, ohiko erretiro-adina 65 urtekoa izango da 38 urte eta 6 hilabete edo gehiago kotizatu dituztenentzat. Aldi hori betetzen ez dutenentzat, berriz, ohiko erretiro-adina 67 urtekoa izango da.

Beraz, kotizatutako urteak ezagutzeak aukera ematen du ulertzeko ez bakarrik oinarri arautzaileari zer ehuneko aplika dakiokeen, baita lan-ibilbidearen arabera ohiko erretiroa noiz irits daitekeen ere.

Zer gertatzen da beharrezkoa den kotizazio-aldia bete ondoren lanean jarraitzen bada?

Kotizatutako urteen eta pentsioaren arteko lotura ez da nahitaez amaitzen oinarri arautzailearen % 100 jasotzeko behar den kotizazio-aldia betetzean.

Araudiak pizgarriak aurreikusten ditu erretiroa borondatez atzeratzen dutenentzat, ohiko erretiro-adinetik harago, betiere dagozkion baldintzak betetzen badira. Pizgarri horiek hainbat modutara gauza daitezke, besteak beste, pentsioari ehuneko gehigarri bat aplikatuz.

Horregatik, erretiroa noiz hartu erabakitzerakoan, kotizazio-ibilbidea ez ezik, pertsona bakoitzaren egoera pertsonal eta ekonomikoa ere hartu behar da kontuan.

Lan-ibilbidea berrikusteak planifikatzen laguntzen du

Kotizatutako urteek pentsioa nola zehazten den ulertzeko informazio garrantzitsua ematen dute, baina datu hori bakarrik ez da nahikoa.

Lan-bizitza berrikusteak, kotizatutako aldiak egiaztatzeak eta etorkizuneko pentsioaren zenbatespena kontsultatzeak erretiroan eskuragarri egon daitezkeen diru-sarreren ikuspegi errealistagoa izaten lagun dezakete.

Gainera, aldez aurretik pentsio publikoak nola funtzionatzen duen jakiteak finantza-plangintzaren beste alderdi batzuk baloratzeko aukera ematen du, hala nola etapa honetarako aurreikusitako aurrezki osagarria.

GEROAn uste dugu erretiroa planifikatzeak etorkizuneko pentsioa nola osatzen den ezagutzea ere badakarrela. Kotizatutako urteen garrantzia ulertzeak eta lan-ibilbidea garaiz berrikusteak informazio gehiagorekin erabakiak hartzen eta etorkizunari ikuspegi argiagoarekin aurre egiten lagun dezakete.