Zergatik kostatzen da hainbeste jubilaziora egokitzea, gogoz itxaron arren?

Urte luzez, pertsona askok erretiroa irudikatzen dute denbora libreaz gozatzeko, atseden hartzeko eta laneko betebeharrak atzean uzteko une gisa. Hala ere, azkenean iristen denean, egokitzea ez da beti espero bezain erraza izaten.

Ohikoa da bizi-etapa berri honek ilusioa sortzea eta, aldi berean, lehen hilabeteetan ziurgabetasuna, noraeza edo tristura ere sentitzea. Ez da salbuespenezko egoera bat; aitzitik, pertsona bakoitzak bere erara bizi duen egokitzapen-prozesuaren parte da.

Hori zergatik gertatzen den ulertzeak lagundu egiten du egoerari lasaitasun handiagoz aurre egiten eta erretiro beteago eta asegarriagoa eraikitzen.

Dirudiena baino aldaketa handiagoa

Jubilatzea ez da soilik lan egiteari uztea. Errutinak, ordutegiak, harreman sozialak eta, kasu askotan, norberaren nortasunaren zati garrantzitsu bat aldatzea ere bada.

Urte luzez, bizitza lanaren inguruan antolatuta egon da. Egunek ordutegi, erantzukizun eta rutina ondo zehaztuak zituzten. Erretiroa iristean, egitura hori desagertu egiten da, eta pertsona bakoitzak bere denbora antolatzeko modu berri bat eraiki behar duen etapa hasten da.

Egitura hori egun batetik bestera desagertzen denean, normala da bizitza berrantolatzeko denbora behar izatea. Ez du zertan lana faltan botatzea esan nahi; errealitate erabat ezberdin batera egokitzea baizik.

Ilusioa eta ziurgabetasuna batera bizi daitezke

Pertsona askok uste dute erretiroa hartzeko gogoa bazuten, ez luketela norabide eza sentitu behar. Hala ere, bi emozio horiek batera ager daitezke.

Posible da lortu berri den askatasunaz gozatzea eta, aldi berean, galdera hauek egitea:

• Zer egingo dut hemendik aurrera?
• Nola antolatu nahi ditut nire egunak?
• Benetan aprobetxatzen ari naiz denbora hau?
• Zein izango da nire helburu berria?

Galdera hauek trantsizio-prozesu natural baten parte dira. Erretiroak aukera ugari zabaltzen ditu, baina errutina berri bat eraikitzea ere eskatzen du, eta hori ez da beti berehala gertatzen.

Aisialdiak ere antolaketa behar du

Aldaketarik harrigarrienetako bat eskura dagoen denbora kopurua da.

Hasieran atsegina izan daiteke ordutegirik eta betebeharrik ez izatea. Hala ere, asteak igaro ahala, pertsona batzuek sentitzen dute egunak elkarren oso antzeko bihurtzen hasten direla.

Denbora izateak ez dakar berarekin automatikoki nola gozatu jakitea. Horregatik, askok ohartzen dira eguneroko egitura jakin bati eustea garrantzitsua izaten jarraitzen duela, nahiz eta orain askoz malguagoa izan.

Helburu txikiak ezartzeak, ohitura osasungarriei eusteak edo norberaren jardueretarako denbora gordetzeak etapa berri honi erritmoa ematen laguntzen du.

Harreman sozialak aldatu egiten dira

Lana elkarbizitzarako eta harremanetarako espazio bat ere bada. Lankideak, eguneroko elkarrizketak edo partekatutako proiektuak urte askotan zehar bizitzaren parte izaten dira. Erretiroa hartzean, eguneroko harreman hori desagertu egiten da.

Pertsona batzuek erraz eusten diete harreman horiei; beste batzuek, berriz, nolabaiteko bakardade-sentsazioa edo isolamendua bizi dezakete, bereziki beren harreman-sarea lan-inguruari estu lotuta bazegoen.

Horregatik, komeni da lan-esparrutik harago doazen harreman-guneak zaintzea eta zabaltzea. Beste pertsona batzuekin harremanetan jarraitzeak ongizate emozionala sustatzen du eta erretiroa modu aktiboagoan bizitzen laguntzen du. Horretarako aukera batzuk hauek izan daitezke:

• Lan-erritmoaren ondorioz bigarren mailan geratu ziren adiskidetasunak berreskuratzea.
• Antzeko interesak dituzten pertsonak ezagutzeko aukera emango duten kultura-jardueretan, ikastaroetan edo elkarteetan parte hartzea.
• Taldean ariketa fisikoa egitea, osasunerako onurak eta gizarte-harremanak uztartuz.
• Boluntario-lanak egitea, esperientzia eta denbora gehien behar dutenei eskainiz.
• Trebetasun berriak ikastea edo zaletasunak garatzea, jende berria ezagutzeko eta aktibo mantentzeko.

Bizitza sozial aktiboari eusteak ongizate emozionala indartzen du eta gainerakoekin lotuta sentitzen laguntzen du.

Helburu berri bat aurkitzea

Erretiroaren erronka handienetako bat motibazio berriak aurkitzea da.

Lan-bizitzan zehar, helburu asko lanak berak markatzen ditu. Erreferentzia hori desagertzen denean, interes pertsonaletan oinarritutako beste helburu batzuk eraikitzea beharrezkoa da.

Ez dute zertan proiektu handiak izan. Batzuentzat gehiago bidaiatzea izan daiteke; beste batzuentzat, baratzea zaintzea, hizkuntza bat ikastea, elkarteren batekin lankidetzan aritzea, bilobekin denbora gehiago igarotzea edo beti egiteko gogoa izan baina inoiz astirik izan ez duten zaletasun bati denbora eskaintzea.

Garrantzitsuena da egunek zentzua izaten jarraitzen dutela sentitzea eta goizero ilusioz jaikitzeko arrazoi bat izatea.

Pertsona bakoitzak bere erritmoa behar du

Ez dago erretiroa bizitzeko modu zuzen bakar bat. Batzuk berehala egokitzen dira; beste batzuek, berriz, hilabete batzuk behar izaten dituzte errealitate berrian eroso sentitzeko. Badaude bizimodua erabat aldatzea erabakitzen dutenak ere, eta aurrekoaren oso antzeko errutinei eustea nahiago dutenak.

Beste pertsona batzuekin alderatzeak, askotan, errealitatetik urrun dauden itxaropenak sortzen ditu. Erretiroa bizipen oso pertsonala da, eta bakoitzak bere egoerara hobekien egokitzen den oreka aurkitu behar du

Eskatu laguntza behar baduzu
Gogo falta, apatia edo tristura luzaroan mantentzen bada eta egunerokoaz gozatzea eragozten badu, komenigarria izan daiteke norbera nola sentitzen den senideekin, lagunekin edo profesionalekin partekatzea.

Emozio horiei buruz hitz egiteak normalizatzen laguntzen du, eta trantsizio honi hobeto aurre egiteko estrategiak aurkitzea errazten du.

Eraikitzeko etapa berri bat, ez atseden hartzekoa bakarrik

Erretiroak lan-etapa baten amaiera adierazten du, baina baita aukeraz beteriko beste baten hasiera ere. Egokitzeko denbora behar da, hamarkadetan zehar eraikitako ohiturak, harremanak eta helburuak berriz definitzea eskatzen duelako.

Jarduerarik gabeko aldi bat izatetik urrun, aukera paregabea izan daiteke denboraz gozatzeko modu berriak aurkitzeko, osasuna zaintzeko, harreman pertsonalak sendotzeko eta lehen lekurik ez zuten proiektuak garatzeko.

GEROAn uste dugu erretiroa prestatzea ez dela alderdi ekonomikoak planifikatzea soilik. Etapa berri honekin batera datozen aldaketa pertsonalak aurreikustea ere bada. Izan ere, erretiro betea ez da segurtasun ekonomikoarekin bakarrik eraikitzen; ongizatearekin, helburuekin eta bakoitzak bere denbora nahi duen bezala bizitzeko lasaitasunarekin ere eraikitzen da.